beftekaki.jpg

Κρητική διατροφή

Κρητική Διατροφή

Η Κρήτη έχει μια από τις αρχαιότερες και πιο εύγευστες γαστριμαργικές παραδόσεις στον κόσμο, μια παράδοση γεύσεων, αρωμάτων, υλικών και τεχνοτροπιών που ξεκινά από τα προϊστορικά χρόνια και φθάνει μέχρι σήμερα.

Όλες οι επιστημονικές μελέτες αναδεικνύουν την κρητική κουζίνα ως το πιο χαρακτηριστικό και ποιοτικά υψηλό παράδειγμα υγιεινής διατροφής. Διαπιστώθηκε ότι οι κάτοικοι της Κρήτης έχουν τους χαμηλότερους δείκτες θνησιμότητας και τα πιο μικρά αναλογικά και σε παγκόσμια κλίμακα ποσοστά θνητότητας από καρδιαγγειακά νοσήματα και καρκίνους.

Ποιο είναι όμως το μυστικό της κρητικής διατροφής; Η απάντηση είναι ότι οι Κρητικοί τρέφονται με τα προϊόντα που παράγει η γη τους, δηλαδή τρώνε άφθονα κηπευτικά, χόρτα και λαχανικά, όσπρια και φρούτα, αρωματίζουν το φαγητό τους με βότανα και φυτά από τα βουνά του νησιού, ενώ σχεδόν πάντα συνοδεύουν το φαγητό με κρασί από τον τοπικό αμπελώνα και εξαιρετικά νόστιμο ψωμί, που παραδοσιακά είναι ζυμωτό.

Άλλο χαρακτηριστικό του κρητικού τραπεζιού είναι η ποικιλία των πιάτων, όπου κανένα δεν μονοπωλεί τη γεύση αλλά όλα μαζί συνθέτουν ένα εύγευστο σύνολο. Το σημαντικότερο όμως διατροφικό στοιχείο είναι το ελαιόλαδο το οποίο, για τους Κρητικούς, αποτελεί τη βασική πηγή λίπους.

Το ελαιόλαδο αποτελεί τη βάση της κρητικής διατροφής, και χρησιμοποιείται στα περισσότερα πιάτα εκτοπίζοντας το βούτυρο ή άλλα είδη λίπους που χρησιμοποιούνται σε άλλες περιοχές του κόσμου. Είναι μονοακόρεστο και προάγει την καλή χοληστερίνη (HDL), ενώ τα ζωικής προέλευσης λίπη (κορεσμένα) και τα σπορέλαια (πολυακόρεστα) προάγουν την κακή χοληστερίνη (LDL).

Η θρεπτική αξία του ελαιολάδου είναι τεράστια καθώς αποτελεί το πιο ισχυρό αντιοξειδωτικό της φύσης, προστατεύοντας τον οργανισμό από την οξείδωση και την ανάπτυξη των ελεύθερων ριζών που προκαλούν σοβαρές παθήσεις. Είναι σίγουρο είναι ότι η άριστη υγεία και μακροζωία των Κρητικών οφείλεται στην παραδοσιακή διατροφή τους.

 

Η Κρητική Μαγειρική
Η μαγειρική τέχνη στην Κρήτη κινείται με απλούς τρόπους και μέσα :
  • Οι συνδυασμοί είναι λιτοί και ευρηματικοί.
  • Τα προϊόντα που χρησιμοποιούνται είναι πάντα ντόπια και εποχιακά.
  • Στόχος η μέγιστη αξιοποίηση τους και η γευστική ανάδειξη της ατομικότητας τους.
  • Το ελαιόλαδο είναι η μία και μοναδική λιπαρή ουσία που χρησιμοποιείται από τα Μινωικά χρόνια έως σήμερα. Η ελιά υπήρχε στην Κρήτη από το 3.000π.χ.
  • Τα όσπρια καταναλώνονται συνήθως κατά τη διάρκεια των μεγάλων νηστειών.
  • Το κρέας προέρχεται συνήθως από αρνιά,  κατσίκια και πουλερικά και κατά τη διάρκεια του χειμώνα από χοιρινά.
  • Τα κατσίκια ακόμα και σήμερα είναι ελεύθερης βοσκής.
  • Τα μπαχαρικά δηλώνουν πάντα διακριτικά την παρουσία τους.
  • Τα ψωμιά που χρησιμοποιούνται στο καθημερινό φαγητό περιέχουν σταρένιο ή και κρίθινο αλεύρι.
  • Κύριες γλυκαντικές ουσίες ήταν και είναι το πετιμέζι και το θυμαρίσιο μέλι.
  • Τα τυροκομικά προϊόντα κατέχουν σημαντική θέση στο κρητικό τραπέζι
  • Σε καμία άλλη κουζίνα του κόσμου τα σαλιγκάρια (χοχλιοί) δεν κατέχουν τη θέση που κατέχουν στην κρητική.
  • Τα αρωματικά βότανα αξιοποιούνται κυρίως σε διάφορα αφεψήματα αλλά και ως αρωματικές ουσίες σε μαγειρικές κατασκευές.